• Rassenwaanzin

Vanaf de 19de eeuw, ruim voor het nazi-tijdperk, kreeg de rassenideologie zijn gestalte. Verschillende schrijvers, zoals Arthur-Joseph Gobineau (Essai sur l'inégalité des races humaines), legden zich toe op de raciale oorsprong van de mens. De herkomst van dit raciale ideeëngoed gaat terug op de gestadige vooruitgang van het Europese continent sinds de Verlichting. Deze Europese vooruitgang stond in fel contrast met de traagheid van de andere continenten, een tegenstelling die de kiem bevatte voor het 'wetenschappelijk' racisme. Zo werden de dragers van deze vooruitgang (de blanken) een aangeboren superioriteit toegeschreven. Aan de hand van nieuwe 'wetenschappelijke' methoden zoals frenologie en craniologie (schedelmeetkunde) werden allerlei preracistische opvattingen geformuleerd. De nadruk kwam te liggen op het tastbare van de mens, met name de zaken die konden gewogen en gemeten worden. Omwille van deze beperkte focus kwamen geleerden ertoe om fysieke kenmerken zoals lichaamsbouw, schedelafmetingen en huids- en oogkleur te gaan verbinden met intellectuele of zedelijke kenmerken. Zo predikten sommige auteurs de raciale superioriteit van 'langschedeligen' (vaak het blanke 'Arische' ras) ten opzichte van de 'kortschedeligen' (meestal het onzuivere 'semitische' ras). Uiteindelijk leidde deze hiërarchische rassenopdeling tot een polarisering in inferieure en superieure rassen en tot een irreële angst voor de degeneratie (ontaarding, minderwaardig worden).Toen de nazi's aan de macht kwamen gaven zij verder gestalte aan deze raciale ideeën.  Hun geloof in het zuivere en superieure Germaanse ras vertaalde zich haast karikaturaal in de blonde, lang van gestalte en blauwogige Ariër. Via talloze boeken, posters, tijdschriften, films en radio werden de principes van de nieuwe rassenleer massaal verspreid. Ook in het genazificeerde onderwijs kwam vanaf 1933 deze materie op het curriculum te staan. Kinderen werden geleerd de verschillende raciale kenmerken te onderscheiden (bv. 'de typische vorm van de jodenneus') en werden ze onderricht in het belang van rassenhygiëne. Het gevolg hiervan was dat de joodse medemensen niet meer werden aanschouwd als een religieuze groep, maar wel als een verderfelijk en parasitair ras dat een bedreiging vormde voor de raszuiverheid van het Herrenvolk. De eeuwenoude religieuze demonisering vertaalde zich nu in een raciale stereotypering. 'De eeuwige jood' loerde nu op schalkse wijze naar het Arische meisje om haar van haar raszuiverheid te ontdoen.

Ik herinner me een vreemd incident in biologieles. We kregen les over de Arische schedelvorm en de onderwijzer haalde mij naar voren als voorbeeld. Wellicht deed hij dat met opzet. Het was de enige keer dat ik mij kan herinneren zo te zijn apart gezet. Ik was me er heel bewust van half jood te zijn, en ik bekeek mezelf in de spiegel om te zien of ik een 'joods profiel' had. U weet wel, dat typische komische uiterlijk dat altijd in de krant stond. Ik maakte mij zwaar zorgen.

• Eugenetica

Wij hebben slechts één taak, pal te staan en deze rassenstrijd meedogenloos te voeren. De wereld mag ons noemen wat ze wil, het is hoofdzaak dat wij de eeuwig trouwe, gehoorzame en onoverwinnelijke troep van het Germaanse volk en van de Führer zijn, de Schutzstaffel van het Germaanse Rijk.

[Himmler, 1943]